Fyri fáum árum síðani fjaldi trø og runnar listarverkið við Landsbókasavnið. (Mynd Vagnur)

Sum smábørn var økið við gamla landsbókasavnið okkara dagliga spælipláss. Har vóru stór og smá trø, og millum trøini og runnarnar stóð listaverkið “Móðurmálið”, sum vit brúktu sum “klatriborg” uttan at geva okkum far um, hví listaverkið frá 1948 stóð fjalt millum trøini. Fyri fáum árum síðani blivu trøini út ímóti J.C. Svabosgøtu tikin burtur,  og nú kemur listaverkið til minnis um V.U. Hammershaimb veruliga til sín rætt og sæst væl. Listamaðurin Janus Kamban gjørdi listaverkið í 1948.  Læs resten →

Havbúgvin og Mýlingur við bryggju á Vesturu bryggju. Tit síggja el-leidningarnar frá skipunum. (Mynd Vagnur)

Áhugavert at fylgja kjakinum um ljóðdálkingina kring landið og serlig á Sundi/Kalbak, í Kollafirði, í Havn, í Ánunum og í Runavík. Heimafriður er felag, sum arbeiðir fyri, at fólk fáa náttarfrið. Øll vita, at fært tú ikki rætta svøvnin í langa tíð, so gert hetta heilsuskaðiligt. Nú kenni eg fólk, sum veruliga pínast av larmandi skipum bæði í Havn og aðrastaðni kring landið. Fyri nú nógvum árum síðani vóru fólk í øði á Argjum og serliga í eysturbýnum, tí russarafloti lá í vikur í Nólsoyarfirði nær Skansaboða og Argjalandi. Russisku skipini høvdu ikki vanligar ljósmotorar, men “generator” festan í høvuðsmotorin, og skipini máttu tí hava høvuðsmotorin gangandi. Hetta er nú søga, men ljóðdálkingin heldur fram. Hevði serliga uppliving á Vestaru bryggju í vikuni í sambandi við ljóðdálking. Læs resten →

Skúlabørn uttanfyri skúlan hjá Frú Mohr. Løgið at hugsa sær, at hesir næmingar havi gingið í grannalagnum hjá okkum fyri mína tíð.

Tá vit vóru smábørn við Landavegin fyrst í 1950-árunum, sóu vit leivdirnar frá seinna heimsbardaga. Nakrar barakkir stóðu har, og SEV hevði goymslu av longum og stórum el-steyrum liggjandi á betonggrundum, har barkkir einaferð høvdu staðið. Landsbókasavnið og neystið, sum millum annað var fornminnissavn. Men í okkara barnahugaheimi vóru eisini onnur søgulig hús sum tildømis privatskúlin hjá lærarinnunum Frú Rein og Frú Mohr og stóru húsini hjá postmeitaranum Danielsen, sum vit róptu húsini. Skúlarnir hjá Frú Rein og Frú Mohr eru áhugaverdir, tí millum annað hevði mamma okkara gingið í skúla har. Men hvørjar vóru hesar tríggjar systrarnar, sum høvdu áræði at byrja privatskúla. Læs resten →

“Konan vaskar fisk” er vakurt listaverk. (Mynd Vagnur)

22. juli 2010 var vakurt listaverk avdúkað við Skeiva pakkhús í Havn. Listamaðurin italiumaðurin Zianfranco Nonni, sum býr í Vági, hevur evnað listaverkið, og er hann komin ógvuliga væl frá avrikinum. Men hvørja ferð eg komi fram við listaverkinum, hugsi eg. –Hví stendur kvinnan júst har, tí mær vitandi hevur eingin kvinna vaskað fisk á slíkan hátt júst har á leiðini, men aðrastaðni í fjøruni ella rættari sagt í Havn.

Á mínum ungu døgum gingu vit mest sum hvønn dag niðri við sjóvarmálan, og alt økið við Skipasmiðjuna, Müllers pakkhús, Skeiva pakkhús og Valdemari Lützen var okkara spælipláss. Hetta var seinast í 50-árunum og í 60-árunum. Hesa tíðina vaskaðu kvinnur fisk á Bacalao, í turkihúsinum Yvir við Strond og í turkihúsinum við Heygsvegin. Læs resten →

Vit síggja tunnilsmunnan vinstru megin í myndini. Tunnulin fer fyrst suðureftir, áðrenn hann fer um fjørðin. (Mynd Vagnur)

Sunnumorginin spákuðu vit av Kirkjabøarvegnum oman ferguleguna á Gomlurætt. Teistin var júst komin inn um grótkastið, og løtu seinni komu tjúgu bilar ímóti okkum ávegis til Havnar. Nógvur vindur av landssynningi og vakurt at síggja, hvussu væl Teistin skikkaði sær í aldunum og nógva vindinum í Hestfirði. Tankarnir reikaðu hesa løtuna, meðan vit komu longur oman ímóti ferguleguna. Vit eru nú so mikið gomul, at vit minnast stóra frambrotið, tá Gamlarætt var tikin í nýtslu 27. februar 1992, eftir at fólk úr Sandoynni og Hesti máttu við ”postbátinum” um Kirkjabønes. Sunnumorgunin var mangt áhugavert at sjá á Gomlurætt. Læs resten →

Ein ótrúliga vøkur og sigandi mynd. (Mynd Fornminnissavnið)

Myndin omanfyri er tikin fyrst í 1950-árunum, hetta sæst á Hotel Hafnia, sum Christian Dahl Restorff fór undir at byggja í 1950. Myndin er tikin úr “Amtmansgarðinum”, og tað áhugaverda við myndini, er, at eingin bilur sæst nakrastaðni. Lítið er broytt á Vaglinum, men síðani myndin varð tikin, er serliga Hotel Hafnia útbygt fleiri ferðir, millum annað varð ein hædd bygd aftrat í 1956. Ikki er løgið, at eingin bilur er at síggja, tí tildømis í 1955 vóru bara 582 bilar í Føroyum. Eg havi kagað eitt sindur í hagtølini. Læs resten →

Petur Michelsen og teir byrjaðu í 1949 at grava út fyri nýggjum sjómansheimi. (Myndeigari: Høgni Danielsen)

Vit eru stødd niðri í Vágsbotni um ár 1960. Myndina fekk eg frá Høgna Danielsen, sum er at síggja í myndini. Áhugaverda søguliga myndin hevur sína søgu. Um hetta mundið var Havnin brimpláss, tí Molin var ikki komin út í fulla longd, og tí hevði havaldan á lágættunum frítt spæl inn í Vágsbotn. Vit børn elskaðu at síggja aldurnar koma buldrandi, har vatnið kundi fara eftir gøtuni niðan um Sjómansheimið, sum ikki longur er sjómansheim, har serliga nógvir sjómansskúlanæmingar búðu. Tað var í 1949, at gomul dokrarahús vóru niðurtikin og nýtímans sjómansheim var bygt á staðnum. Petur Michelsen stóð fyri arbeiðinum, og 12. august 1956 var sjómansheimið vígt. Nógv annað áhugavert er at síggja á myndini. Læs resten →

Studenturin manning eftir vestanstevnu 1959. Aftast f.v: Arni Clementsen, Poul Stein Poulsen, Martin Rørsvig, Sørin Pram Sørensen og Gormur Justinussen. Miðan frá vinstru: Sigmund Arge Gregoriussen, Høgni Danielsen og Jógvan Højsted. Fremst f.v: Groth Nolsøe og Hans Jákup Ludvig. (Myndeigari: Høgni Danielsen)

Kom um dagarnar fram á áhugaverda mynd í bókini Havnini – fólk og yrki, har eg helt, at myndin og orðini ólavsøkan 1959 ikki passaði heilt saman. Róðursmaðurin við steypinum eitur Høgni Danielsen, sum eg kenni væl. Steypið og myndin kann ikki vera frá ólavsøku 1959, tí í bókini Drekin skrivar Niels Juul Arge, at Vestmenningur vann á ólavsøku í 1959 við Sumbingi nummar tvey og Studentinum nummar trý. Hetta mátti kannast nærri, og so út á Heygsvegin til Høgna Danielsen, sum 27. november komandi fyllir 80 ár. Læs resten →

Elinborg Trónd uttanst til vinstru. Kenni eisini Ebbu Winther nummar fýra frá vinstru. Nummar fýra frá høgru Gunnvør Debes og nummar tvey frá høgru Helena Dal- Christiansen gift Poulsen. Fremst vinstrumegin Helenu stendur systurin Hjørdis Patursson úr Kirkjubø. (Myndaeigari: Elsa Horn)

Tá eg herfyri vitjaði Elsu Horn í sambandi við hondbólt, gav hon mær nakrar smáar myndir av fimleikarum, sum á ólavsøku í seinnu helvt av 1940-árunum høvdu fimleikaframsýning á Eystaru bryggju í Havn. Áhuguvert at síggja, hvussu nógvir áskoðarar síggja framsýningina. Eg kenni fleiri fólk á myndunum, sum flestu eru farin. Í sambandi við myndirnar havi eg hitt nú skjótt 85 ára gamla Øssur Debes, sum var íðin og góður fimleikari. Og hann hevur nógv góð minni sum fimleikari: Læs resten →

Tað var tann tíð, tá Bacalao tók ímóti 12-15.000 tonsum af fiski um árið. (Mynd Vagnur)

Hoyrdi einaferð formannin í vinnumálum í Tórshavnar kommunu siga, at Saltsølan er ein sólskinssøga. Hesi orð kom eg at hugsa um, tá eg í bátinum herfyri sigldi inn í Vágsbotn. Saltssølan er vorðin  vakrari bygningur, og teir, sum arbeiða hjá Tórshavnar Havn, hava fingið nógv betri arbeiðsumstøður. Men sólsskinssøga er bygningurin ikki, heldur døpur søga um vinnur í høvuðsstaðnum, sum einaferð blómaðu á Vestaru bryggju. – Fiskasentralurin, Bacalao við flakavirki og góðsingarvirki, Saltsølan, Tunnuvirkið og aðrar smærri vinnur. Nú verður bygningurin brúktur til skúlastovur og saltsiloin til fyrilestarar, veitslur og annað.

Og tað var júst hetta, sum herfyri myndaði løgtingsvalið. Havnin við mest sum ongari fiskivinnu og nógvum almennen arbeiðsplássum, og útjaðarin, sum hýsir uppsjóvar – og alivinnuni. Havnin tapti valið, má sigast, og útjaðarin hevur tikið kvørkatak um Havnina. Vestmenningur løgmaður, sørvingur situr á pengakassanum og suðuroyingur á fiskivinnuni. Nú vantar bara, at runavíkingar ella klaksvíkingar vinna meistaraheitið í fótbólti. (Vagnur)