Neistamenn FM-vinnari 1978. St.f.v: Hjalmar Petersen, Sigmund Reinert, sáli, Hanus Joensen, spælandi venjari, Poli Justinussen, Mortan Mørk og Vagnur Michelsen. Húkandi f.v: Óla Jákup Kristoffersen, Echardt Persson, Jógvan Martin Mørk, Bjarni Samuelsen, Rani Wardum og Justines Justinussen.

Neistamenn hava vunnið FM-heitið átta ferðir, síðani felagið var stovnað í 1931. Í 1978 vunnu neistamenn FM – heitið fyri fyrstu ferð síðani 1955, tað vil siga eftir 23 ár. FM-heitið í 1978 varð vunnið í næstseinasta dysti í kappingini ímóti VÍF í einum ógvuliga hart spældum dysti, og so skuldi ganga heili 22 ár til næsta meistaraheitið var vunnið. Leingi hava eg leitað eftir myndini, og nú er hon loksins funnin. Neistamenn vunnu meistaraheitið í 1949, 1953, 1955, 1978, 2000, 2008, 2010 og 2011.  Læs resten →

Studenturin stóð mangan úti í Tinganesi um summarið. Einasta mynd av bátinum higartil. (Mynd Rolf Guttesen)

Herfyri sat eg og blaðaði í nøkrum gomlum ítróttatíðindum, sum var felagsblað hjá ÍSF. Blaðið var frá 1954. Kom fram á greinastubba og har stendur: Studenta- og læraraskúlanæmingar hava savnað pening og fingið Símun Hammer at bygt 10-mannafar, sum fekk navnið Studenturin. Ólavur Hátún var ein av teimum, sum slóðaði fyri bátinum, og hann havi eg prátað við. Læs resten →

8-mannafarið Ørvur 1962: Aftast f.v. Hanus Clementsen, Reinar Dam, Rógvi Holm og Sjúrður Mikkelsen. Fremst f.v: Sverri Køtlum, Andrias Klein, Vilhjálmur Christiansen, Verning Thomsen og Bjarti Ludvig.

Í ár fyllir Havnar Róðrarfelag 85 ár, og í hesum sambandi havi eg lagt ymsar eldri myndir og skriva nøkur orð til myndirnar á Facebook bólkin Havnar Róðrarfelag og á Hvannrok.fo. Myndin omanfyri er av manningini umborð á Ørvi frá 1962, tað við siga 55 ára gomul mynd. Myndin er serliga fyri meg, tí tað var júst henda manning, sum fekk meg at brenna fyri kappróðri. Eg róði ikiki sjálvur, men stýrdi sum ungur Sílinum og Ørvi trettan/fjúrtan ára gamal, áðrenn eg kastaði meg yvir hondbóltin. Byrjaði at skrivað um kappróður í 1980-árunum, og tað ger man enn. Mær dámar væl at taka hond í við ymiskum í Álakeri, og niðri við sjóvarmálan havi eg altíð trivist væl. Systkinabarn mítt Vilhjálmur róptur Lill stýrdi Ørvi í 1962 og er á myndini omanfyri. Góðu myndina fann eg herfyri í neystinum.  Læs resten →

Myndin er uttan iva tikin seinnapartin í 1940-árunum.

Áhugaverd mynd, má sigast, men so er spurningurin, nær myndin er tikin. Haldi meg síggja Tummas Rubeksen, sála, á myndini, sum uttan iva er tikin ólavsøkuaftan, eftir at reiðfólkini hava verið til ólavsøkuskrúðgongu. Sigi hetta, tí vanligt var á mínum ungdómsárum, at kappríðing var ólavsøkudag úti á Velbastaðvegnum í Havnardali, og tá savnaðust reiðfólkini fyrst á Vaglinum fyri síðani at halda leiðina út í Havnardal. Tey riðu kapp á Velbaðstaðvegnum frá 1926 til 1972, tá farið var niðan í Marknagil. Fyri 1926 riðu tey kapp á Sundsvegnum.  Læs resten →

Myndina tók Norðlýsið, tá uppisjóvarskipini mótmæltu Havn. (Mynd Norðlýsið)

Haldi, at fólk eru vorðin troytt dag og dagliga at hoyra í fjølmiðlunum um fiskiveiðunýskipanina. Málið líkist heilt nógv kjakinum seinastu nógvu árini um tey trý sjúkrahúsini. Eitt eru sjúklingarnir, annað eru nógvu tryggju arbeiðsplássini, sum tey í Suðuroy og Norðoyggjum ikki vilja missa. Hetta er væl skiljandi. Soleiðis er eisini við málinum um fiskiveiðunýskipanina, har plássini, sum serliga hava stóru skipini og virkini, ikki vilja missa. arbeiðspláss. Og hetta er eisini væl skiljandi. Øll vápn verða brúkt í kjakinum, har ymsar hóttanir um steingja virkir og selja skipini vera brúkt. Vit í Havn sita hendur í favn og fylja við á síðunlinjuni, tí fiskivinnan í høvuðsstaðnum er minkað niður lítið og einki. Hissini langafaraskip og uppisjóvarskip, heilt fáir útróðrarbátar og einki flakavirki. Læs resten →

Drekin reyði í 2016. Rógvararnir umborð rógva altíð í vesti, og tað gera allar hinar manningarnar í felagnum eisini. Teir slóða fyri trygdini og teimum ungu. Og tað skuldi Ormurin sjálvandi eisini gjørt. (Mynd Vagnur)

Skakandi at lesa tað rógvarin Hjálmar Hátún førir fram á in.fo um trygd á sjónum. Nú havi eg síðani 2003 skrivað nógvar greinar um trygdina umborð á kappróðrarbátum. Tá Hjálmar sigur, at tað ber ikki til, at man bara knallar eina lóg ígjøgnum, ið onkur einaferð hevur gjørt og eingin spyr hví, so hevur Hjálmar ikki gjørt sítt heimaarbeiði. Tað er ikki onkur, men Fiskiveiðueftirlitið í samstarvi við Róðrarsambandið, sum hevur snikkað til lógina um trygd umborð á kappróðrarbátum. Og lógin er samtykt í løgtinginum. Tað kemur ikki óvart á meg, at tað er júst er Róðrarfelagið Knørrur sum endar í rættinum við málinum, tí persónar og eisini nevndarlimur í felagnum hava mótarbeitt reglugerðini frá fyrsta degi. At fara í rættin við málinum er ring “reklama” fyri Róðrarfelagið Knørr, tí vil felagið hava broytt reglugerðina, so skal hetta ikki gerast í rættinum men á aðalfundi hjá Róðrarsambandinum. Læs resten →

Mùsin sýntist rólig og gjørdi einki um seg, tá eg fangaði hana. Vóni, at hon klárar seg uttandura millum grótið í garðinum. (Mynd Vagnur)

Tá eg skrivi, klippi myndir og leggi á heimasíðu, uppihaldi eg mær í frálíkum rúmi í kjallaranum, har tannlæknastova áður helt til. Nú ganga vanliga ikki mýs og vála millum okkum heima, men leygardagin upplivdi eg nakað áhugavert.

Meðan eg siti við telduborðið, síggi eg fitta mús við beinini undir borðinum. Skjótur var eg eftir myndatólinum og fekk mynd av ungu músini. Hon sýntist spøk og gjørdi lítið um seg, tá eg fangaði hana í einum króki. Nú drepi eg hvørki mýs, vespur ella fluur, koma tey á gátt hjá okkum. Tey fáa øll altíð ein møguleika aftrat og vera slept út í tún.

Nú eg hevði fittu lítlu músina í lógvanum, var spurningurin, hvat eg skuldi gera við hana. Kanska vísa abbabørnunum, og tí fann eg ílat at koyra músina í. Hon fekk kakumola, og tú blotnaði um hjartað, tá hon sat so fitt og hugdi upp á teg.  Læs resten →

Vøkur sjón yvir á Tinganes. Stórt arbeiði má hava verið at laðað allar hasar grundirnar, tí grótið skuldi nógv høggast til. (Mynd Vagnur)

Nógvar myndir eru tiknar av Tinganesi, sum má sigast vera ímyndin av Havnini. Tað var jú har, alt byrjaði á sinni. Sá einastaðni, at í 1647 vóru bara tíggju skattgjaldarar í Havn, og vóru hetta fólk, sum arbeiddu í Tinganesi. Fátæksligt var, tí hesi fólk áttu onga jørð, og tildømis áttu kirkjubøingar jørðina heilt oman í Álaker og Skálatrøð. Ferð kom á, tá traðir vóru lagdar inn Yvir við Strond og niðan ímóti Hoyvíkstjørn, so fólk kundu hava kúgv og onnur kríatúr og eisini kundi velta sær epli og annað. Tað vóru serliga soldátarnir á Skansanum, sum fingu hesar traðir, sum vóru um eitt kúfóður. Síggi í hagtølunum, at í 1801 búðu 554 fólk í Havn, og hundrað ár seinni í 1901 vóru fólkini 1656 í tali. Fara vit hundrað ár longri fram í ár 2000, so búðu 17.777 fólk í Tórshavnar kommmunu. Í 1901 búðu tíggju prosent av fólkunum í Føroyum í Havn, og nú búgva 41,9% í Tórshavnar kommunu. Eins og aðrastaðni fer stór miðsavnan fram.

Myndina av Tinganesi tók eg av “Ískaiini” í vikuni. Stóð eina løtu og eygleiddi vøkru reyðbrúnu bygningarnar úti í Tinganesi. Einki betong men vakrar laðaðar grundir, og heildin hevði riggað enn betur, um øll húsini høvdu flagtak. Skilji ikki rættliga, hví tey hava valt svart tak á høvuðsbygningin, har løgmaður heldur til. Í summar hava vit hoyrt nógv um øktu ferðavinnuna, og Tinganes má vera staðið, har flestu útlendingar vitja. Har eru altíð fólk at síggja á klettunum í Tinganesi. (Vagnur)

Koyrið eftir J.C. Svabosgøtu, so merkja tit, hvussu hugaligt tað kundi verið á koyrt bil í Havn. (Mynd Vagnur)

Kommunan hevur júst asfalterað vegastrekkið fram við Landsbókasavnið í J.C. Svabosgøtu. Sum tað er vælsignað og hugaligt at koyra eftir nýasfalteraðum vegi, og tú hugsar beinanvegin um, hvussu óskiljandi tað er, at vit lata 20-25% av bilunum oyðileggja vegirnar. Havi koyrt bil mest sum hvønn dag í skjótt hálvthundrað ár, og eg havi ongantíð koyrt við píkum. Velur røttu dekkini, so kanst tú koyra í øllum brekkum í Havn, har sum bilar við píkum koyra. Býbussarnir koyra ikki við píkum, men tá skal sigast, at har býbussurnir koyra, verður altíð saltað.

Teir hava eisini í summar asfaltterað í Steinatúni, og fólk, sum um dagarnar koyra í J.C. Svabosgøtu og Steinatúni, skulu hugsa um, hvussu hugaligt tað kundi verið at koyrt bil í Havn. Eitt eru vegirnir, men so skjótt aftur er loyvt at koyra við píkum, gerast bilarnir skitnir. Asfalt fer allastaðni. Ja, tú sært tað sjálvt inni millum hurðarnar í bilinum. Er vátt í veðrinum, so er at hyggja, hvussu píkarnir hava slitið foyrur í vegirnar, Komi at hugsa um nýggju brúnna um Sandá, har longu merkist og sæst, hvussu píkarnir hava slitið ovasta lagið á asfaltinum. Um várarnar, tá sólin er frammi, tornar óhumskan, og asfaltstøvið sæst hanga í luftini. Asfaltstøvið anda fólk í seg, og tú sæst eisini svørtu óhumskuna fram við vegunum. Býarpolitikarar hava fleiri ferðir havt píkarnar á borðinum og vent, men tað sýnist, sum málið hvørja ferð bara fánar spakuliga burturaftur. Ja, so hava vit onga hálkubreit í Føroyum, sum tey hava í øllum hinum norðanlondunum. Vit eru enn eitt U-land í nógvum økjum. (Vagnur)

Klaksvíkingur og Drekin reyði rógva ódnartøk í Havn. Vølur sjón. (Mynd Vagnur)

Kona skrivaði herfyri til mín og spurdi, hvussu man gjørdi, tí hennara fimtan ára gamla genta ynskti at rógva kapp. Skrivaði aftur, at hon kundi venda sær til nevndarlim í kappróðrarfelag, men hetta er lættari sagt enn gjørt. Kappróður er øðrvísi enn aðrar ítróttagreinar, tí vanliga eru tað ikki nevndirnar, sum mannað bátarnar, men persónar taka seg saman at manna bát. Ella rættari sagt, at ungfólk venda sær til onkran í nevndini um at fáa bát. Tað er næstan bara í barnaróðri, at tey hava eykarógvarar, tí tey ungu skulu uttanlands við øðrum ítróttagreinum ella foreldrum, og kunnu tí ikki rógva allar FM-róðrarnar. Í eldri bátastøddunum eru eingin eykarógvari, tí hevur einstaki rógvarin eyka ábyrgd í mun til aðrar ítróttagreinar. Torført at geva avboð til venjing, tí eykarógvari kann ikki útvegast í knappari vending. Í kappróðri kanst tú heldulr ikki bara møta upp til venjing, og so gert tú partur í stórum bólki, sum tildømis í bólltspølunum.

Hyggja vit at myndini omanfyri, so rógva hesir rógvarar allar FM-stevnurnar, um eingin fær skaða. Teir vita, at eingin rógvari er at skifta við, og teir eiga í veruleikanum plássið umborð fyri árið. Ikki er lætt at fáa mannað 10-mannafar, og tað vísir seg, at serliga torført er at finna seinastu tveir rógvararnar, sum skulu sita á ávísum plássi umborð. Í summar róðu Klaksvíkingur, Drekin Reyði, Ormurin og Havnarbáturin allar sjey FM-róðrarnar, men gomul róðrarstøð sum Vestmanna, Tvøroyri, Vágur og Runavík megnaðu tíverri ikki at manna 10-mannafar. Tað var tann tíð, tá millum sjey og níggju 10-mannafør vóru við í FM-kappingini. Spennandi at frætta, hvussu nógv 10-mannafør rógva í 2018. (Vagnur)