Úr myndasavninum – Økið á Debesartrøð og har um leiðir var okkara spælipláss

Fara vit oman á brúnna í J.C. Svabosgøta síggja við millum annað húsini hjá Evald Arge og teimum, tey hjá Johan og Jansy Mouritsen og serligu húsini hjá Frazer. í høgu hvítu húsunum búðu í niðastu hædd Hans Marius og Lisa Mikkelsen við børnunum Boga, Hákun og Jónu.  (Mynd Sandavágs Fornminnisfelag)

Nógvastaðni kring landið hava fólk stóran áhuga í gomlum myndum, sum alt er Føroya søga. Eitt eru Gamlar myndir úr Havn, men tildømis hevur Jan Erik Simonsen seinastu átta árini talgilt 12.000 myndir at lata Sandavágs Bygdasavn í varðveitslu. Sandavágs Fornminnisfelag, har Jan Erik er nevndarlimur, er partur av Sandavágs Bygdasavni. Flestu myndirnar eru úr Sandavági, men hissini myndir eisini úr Havn. Stúrsaði við at síggja myndina omanfyri, sum er tikin seinast í 1950-árunum. Júst soleiðis minnist eg økið við Debesartrøð, sum var okkara spælipláss, og sum er so nógv broytt. Fari at hugleiða eina løtu um myndina, sum eg giti er tikin, har Demmus og Helena Hentze búðu. Læs resten →

Úr myndasavninum – Kirkjugarðurin við Velbastaðvegin fekk kapell í 1951

Áhugaverd mynd frá 1950. Bara gravir niðan ímóti garðinum, og teir stoypa kapellið, sum var liðugt í 1951. Eingi sethús, eingir bilar bert ein bussur niðri við inngongina til kirkjugarðin. Ja, so hestavognur í grúsvegnum niðan brekkuna á Heygsvegnum. Friðsælt.

Fyri okkum smábørn, sum búðu við Landavegin, var økið við Heygsvegin, Sandá og kirkjugarðin áhugavert og spennandi øki. Vit lærdu at svimja í Sandá seinast í 1950-árunum, mammubeiggjarnir Jógvan og Debes Christiansen áttu saltfiska – og turkihús við Heygsvegin, og so lógu abbarnir Christian í Hvannasundi (1874-1944) og  Hans Jacob í Dalólastovu (1878-1943) í kirkjugarðinum.

Frá Bette Johansen dóttir Harry S. Johansen (1921-1999) og Jacobinu Elisabeth Johansen (1923-1950) rópt Bette havi eg fingið nakrar áhugaverdar myndir úr myndabók, sum Harry fekk frá tempulriddara, sum vitjaði í Føroyum í 1950. Harry S. Johansen róptur av summum Harry í Sjúkrakassanum var tempulriddari og virkin langt lív í Losjuni.  Men aftur til myndina omanfyri. Læs resten →

Úr myndasavninum – Fólk vóru í 1956 hart ímóti, at bensinstøð kom í Gundadali

Soleiðis sá "servicestøðin" í Gundadali út í 1959. (Mynd Fornminnisssavnið)

Soleiðis sá “servicestøðin” í Gundadali út í 1959. (Mynd Fornminnisssavnið)

Eg eri komin fram á eitt lesarabræv i Dagblaðnum frá 4. desember í 1956, har ítróttafólk mala frá, at danin Frits Jensen sleppur at byggja fyrstu bensinstøð av sínum slagi í Gundadali. Fólk vísa í lesarabrævinum á, at eingin bensinstøð er teknað í heildarætlanina fyri Gundadal. Býráðið eigur beinanvegin at vísa á annað stað í býnum til nýggju bensinstøðini. Og ítróttafólkini halda fram í lesarabrævinum. Læs resten →

Úr myndasavninum – Vit fylgdu altíð væl við, tá skipasmiðjan bygdi træ – og stálskip

Hekkurtrolanin Føstuvarði var latin miðvingum í 1984. Trolararnir bygdur á skipasmiðjuna hava riggað avbera væl. (Mynd Allan Brockie)

Tá vit sum smádreingir otaðu okkum longur og longur av Landavagnum oman ímóti sjóvarmálanum, læt upp nýggj verð. Pápi okkara segði okkum, at tit fara ikki oman til sjóvarmálan, fyrr enn tit duga at svimja. Hetta lærdu vit okkum Sandá og í Sandagerði. Vit kendist við mest sum øll tey hundraðtals andlitini, sum arbeiddu á Tórshavnar Skipasmiðju, Bacalao, Fiskasentralinum, Saltsøluni og Tunnuvirkinum. Tórshavnar Skipasmiðja var serlig, tí har bygdu tey skip fyrst træskip síðani stálskip. Læs resten →

Viðmerking til 3-2 sending – Róðrarsambandið skal bara taka sær av føroyskum kappróðri

Ormurin, Havnarbáturin og Suðuroyingur í góðveðrinum á Havnarvág í fjør. (Mynd Vagnur)

Áhugavert at hoyra Magnus Norðberg úr Klaksvíkar Róðrarfelag og Hallgrím Hansen frá Róðrarsambandinum í 3-2 sendingini mánakvøldið. Sjálvandi eru ymsar orsøkir, at illa gongst at manna eldri bátastøddirnar og serliga 10-mannaførini. Stutta av tí langa er seinnu árini, at tað eru ov fáir rógvarar millum tjúgu og tretivu ár, og kanska er samfelagið so nógv broytt við nógvum arbeiði, bíligum flogferðaseðlum og tilboðum annars til tey ungu, at tey tíma rætt og slætt ikki at brúka tíðina um summarið at sita í kappróðrarbáti. Havi annars hesa viðmerking til 3-2 sendingina. Læs resten →

Úr myndasavninum – Í 1960 – og 1970 árunum var vanligt at manna býlið í Havn

Unglingabýliðið í Havn í 1961. Aftast frá vinstru Nick Thomsen, HB, Baldvin Baldvinsson, B36, Tummas Juul Askham, HB, Páll Rubeksen, B36, Knút Thorsvig, HB, Petur Baldvinsson, B36, Eifinn Nolsøe, B36, Jógvan Jensen (Egga), HB, og Bjarni Johansen, B36. Fremst Kári Helmsdal, HB, Finnur Simonsen, B36, Òlavur Olsen, B36, Ìmund Hansen, B36, og Hugin Samuelsen, B36. (Myndaeigari Bjarni Johansen)

Tá vit sum smádreingir við Landavegin komu fyrstu ferðir í Gundadal, spældu har unglingar á myndini á grúsvøllinum. Hetta vóru unglingar nøkur ár eldri enn vit. Um hetta mundið var ógvuliga vanligt at manna býlið í Havn, sum spældu ímóti útlendingum, ta veri seg manningum á skipum og liðum serliga úr Hetlandi, Orkunoyggjum og Íslandi. Hetta vóru býlið mannað við spælarum í bestu deildini. Unglingabýlið frá 1961 hevur sína søgu, og Bjarni Johansen sigur:

– HB og B36 unglingar vóru bodnir vikuskifti til Tvøroyrar at spæla kapping millum TB, VB, HB og B36, og so funnu tey uppá, at býlið í Havn skuldu spæla ímóti samansettum liði við TB og VB spælarum. Myndin er tikin í Sevmýru, sigur Bjarni. Helvtin av manningini er ikki longur millum okkum. (Vagnur)

Úr myndasavninum – Tá SSB skótar í 1943 og 1959 runnu tingakross-renning úr Tjørnuvík til Havnar

Sverri Fon handar 18. mai 1959 í Tjørnuvík Vilhjálmi Christiansen, róptur Lill, tingakrossin sum fyrsti rennarin. Maðurin í føroyskum klæðum við pípu er bóndin Zacharias Andreassen. (Myndina tók Viggo Planck)

Í skótahúsinum hjá SSB við Havnará kanst tú síggja tveir áhugaverdar tingakrossar, sum boða frá áhugaverdari søgu. Orðið tingakrossur sæst í eldri sagnum, har kongur sendir boð kring landið til tess at boða frá, nær vártingið skal vera í ymsu sýslunum. Tá vóru jú ikki møguleikar at geva boð frá sær sum í dag. SSB skótar skipaðu í 1943 og 1959 fyri tingakross-renning úr Tjørnuvík til Havnar. Tingakrossurin er opin innan og kann latast upp, tí har liggja skrivaðu boðini. 50 skótar runnu tingakross-renning í 1943 og 66 skótar runnu í 1959. Læs resten →

Úr myndasavninum – Fyrsti bilurin kom til Føroya 6. mai 1922

Eg lærdi og arbeiddi hjá Vilhelmi Nielsen frá 1967- til 1974, tá ið eg so fór á læraraskúla. (Mynd Bergur Jensen)

Eg lærdi og arbeiddi hjá Vilhelmi Nielsen frá 1967 til 1974, tá ið eg so fór á læraraskúla. (Mynd Bergur Jensen)

Míni barnaskúlaár vóru alt annað enn góð, tí eg tímdi ikki at ganga í skúla. Eg kom at ganga í realskúla í Hoydølum, men hugurin til skúlan var framvegis vánaligur. Ikki fyrr enn pápi mín gav mær loyvi at fara úr 2. real á jólum við treytunum, at eg fann mær arbeiði beinanvegin, merkti eg veruligt frælsi. Eg fór í Grótbrotið, har brandstøðin nú heldur til, at arbeiða í eitt ár. Hetta var spennandi tíð, har eg fyri tað mesta boraði hol í steinar, sum vóru ov stórir at koyra í knúsaran. Eisini hjálpti eg manni, sum ansaði stóra borivogninum. Í 1967 kom eg í læru sum bilmekanikkari hjá Vilhelmi Nielsen verkstaður í Jónas Broncksgøtu, har Smyril Line nú hevur kontórir. Nú byrjaði nýggj og spennandi tið. Læs resten →

Skelkandi upplivingar at koyra gjøgnum tunlarnar norður um Fjall

Himmal og jørð á muni at koyra gjøgnum vælfrágingna tunnilin til Viðareiðis, og so fara aftur í miðøldina at koyra gjøgnum tunlarnar norður um Fjall. Heilt ófatuligt, at serliga politikarar í Norðoyggjum hava sovið í tímanum í hesum álvarsmáli.

Rúm tíð síðani, at tú koyrdi gjøgnum tunlarnar norður um Fjall, men sunnudagin gekk leiðin úr Havn til Viðareiðis í føðingardag hjá nítiára gamlari konu. Gleddi meg fyrstu ferð at koyra gjøgnum Viðareiðistunnilin, sum vit hava hoyrt vera meistarligt avrik, men stúrdi eisini aftur at koyra gjøgnum tunlarnar norður um Fjall. Úr Havn til Viðareiðis skalt tú gjøgnum sjey tunlar. Alt gekk frálíkt tó ikki hugaligt at koyra gjøgnum deyðsfellurnar norður um Fjall, sum er størsta skommin í løtuni í Føroyum. At politikarar kunnu sova við góðari samvitsku vitandi um hesar tunlar, er mær gáta. Læs resten →

Føroyskur kvinnuhondbóltur átti tikið við læru frá orðum Estavanu Polman

At spæla dystir og venja er hvør sín hondbóltsverð, sigur Polman.

Onkur hugsar kanska, hvat undirritaði vil við grein um hálendsku hondbóltsstjørnuna Estavanu Polman, sum spælir við Team Esbjerg. Orsøkin er, at hon segði nakað í donsku ítróttasendingin Kontra, sum allir føroyskir hondbóltsleiðarar og venjarar áttu at hoyrt og sæð. Polman kom til Danmarkar í 2011 at spæla við Sønderjyske, sum spældi í næst bestu deildini, sjálvt um boð vóru eftir henni í bestu deildini. Har spældi hon í tvey ár, og seinna árið flutti Sønderjyske upp í bestu deildina. Í 2013 kom Polman til Esbjerg, og har hevur hon verið síðani. Men, hvat var tað, Polman segði í sendingini, sum eisini umfatar føroyskar spælarar, og sum vit øll kunnu læra av? Og Polman er bersøgin. Læs resten →