Fróði Ólason Olsen er argjamaður við stóra A og brennur fyri kappróðri

Fróði Ólason Olsen vátur eftir snarróðurin í vár. (Mynd Vagnur)
Fróði Ólason Olsen vátur eftir snarróðurin í vár. (Mynd Vagnur)

Í nógv ár havi eg fylgt Fróða, sum brennur fyri kappróðri bæði á Argjum og kring landið. Hann var eitt skifti formaður í Argja róðrarfelag, og nú er hann í trímannanevndini, sum fyriskipar ólavsøkuróðurin. Hann var eisini við at stovna Argja bóltfelag í 1973. – Í kreppuárunum í 1990-árunum flutti eg til Danmarkar, og afturkomin til Føroya vildi eg “blanda” meg aftur í samfelagið og gera mun, sigur Fróði.Les meira…

Niclas í Koltri smíðaði 360 bátar – 75 vóru kappróðrarbátar

Niclas við hegniður bátasmiður. (Mynd Magn)
Niclas við hegniður bátasmiður. (Mynd Magn)

Niclas í Koltri er stórur partur av føroyskari kappróðrarsøgu, tí tað var Niclas, sum breyt upp úr nýggjum í 1957 og smíðaði 8-mannafarið Miðving, sum var lættari og við smidligari sniði enn vanligi róðrarbáturin. Hetta var fyrsti bátur í Føroyum bara ætlaður til kappróður.

Sum ungur kom eg í kjallaran hjá Niclas og konuni Elisabeth úti á Heygnum Mikla í Havn, har Niclas hevði verkstað og smíðaði bátarnar. Spennandi at fylgja við, hvørja ferð Niclas var um at vera liðugur við kappróðrarbát. Og tað var tann tíð, tá ið Niclas smíðaði mest sum allar kappróðrarbátarnar í Føroyum. Niðanfyri nakrar hugleiðingar um bátasmiðin Niclas í Koltri.

Sum smádrongur hoyrdi eg um hylin hjá Niclas í Koltri úti Koltri, har ein stórur floti av smábátum lá. Har vóru sluppir, línubátar, skonnartir og onnur skip og bátar. Hetta vóru bátar, sum pápin og pápabeiggin høvdu smíðað, men longu sum ellivu ára gamal smíðaði Niclas fyrsta borðbátin, sum eisini slapp í kenda hylin við smábátunum.

Niclas segði mær í grein í 14. september í 80-árunum, at hann frá smádreingi altíð hevði góðan hug til smíð.Les meira…

Eg gleði meg at starta kappróðrarbátarnar á ólavsøku

Trúgvi Johansen hevur verið dómari í fjúrtan ár. (Mynd Vagnur)
Trúgvi Johansen hevur verið dómari í fjúrtan ár. (Mynd Vagnur)

- sigur Trúgvi Johansen, sum í fjúrtan ár hevur virkað sum startdómari og høvuðsdómari í Róðrarsambandinum og heldur fram, at hann er eins spentur til ólavsøkuuppgávuna sum rógvararnir. Hann fylgir alla vikuna við veðurtíðindunum og fyrireikar seg sálarliga til uppgávuna undir Argjalandi ólavsøkuaftan. Men allar fyrst spyrji eg Trúgva, nær hann fekk áhuga fyri kappróðri, tí pápi hansara Karl hjá Talisi stimaði við Havnarbátinum í 1970-árunum? Trúgvi sigur:Les meira…

Klaksvíkingur átti ikki at sloppið at róð á ólavsøku í ár

Dugi ikki síggja meining í, at Klaksvíkigur rør á ólavsøku.
Dugi ikki síggja meining í, at Klaksvíkigur rør á ólavsøku.

Eg síggi át Facebook, at Svein Rógvi og teir ætla at manna Klaksvíking á ólavsøku. Haldi mær til góðar í Klaksvík, men eg síggi slett ikki meiningina, at Klaksvíkingur rør á ólavsøku. Menn manna Klaksvíking til norðoyastevnu, síðani fara menn umborð á Páll Fanga, og so í farnu viku stóð at lesa, at menn vístu ikki, um teir mannaðu Páll Fanga, Nevið Reyða ella Klaksvíking. Alt hetta fær Norðlýsið nógvar greinar burturúr í summar, og sjónleikurin heldur fram.Les meira…

Brúgvin um Sandá: Fyrsta byggistig væl frágingið arbeiði

Ovfarin at koyra fyrstu ferð í nýggju rundkoyringini. (Mynd Vagnur)
Ovfarin at koyra fyrstu ferð í nýggju rundkoyringini. (Mynd Vagnur)

Eg var ovfarin, tá eg í vikuni koyrdi í nýggju rundkoyringina við Velbastaðvegin. Havi fylgt eitt sindur við málinum um brúnna um Sandá, tí eg heinti av og á abbabørnini úr skúlanum á Hamrinum. Og hvørjaferð vit koma oman ímóti staðnum, har nýggja brúgvin skal fara um Sandá, spyrja børnini: “Nær kemur brúgvin”. Ikki eri eg tann rætti at gera av, um arbeiðið at gera nýggju rundkoyringina er væl frágingið, men arbeiðið er gingið skjótt og væl, sjálvt um alt var ein “ruin” eitt skifti á arbeiðsleiðini.Les meira…

Tríggir vakrir gamlir nóta – og grindabátar úr Miðvági

Ryggsbáturin uttast til vinstur, í miðjuni Húsabáturin og uttast til høgru Kirkjabáturin. (Mynd Bjarti Mohr)
Ryggsbáturin uttast til vinstru, í miðjuni Húsabáturin og uttast til høgru Kirkjabáturin. (Mynd Bjarti Mohr)

Á vestanstevnu í Miðvági kom myndamaðurin hjá heimasíðuni fram á tríggjar vakrar grinda- og nótabátar niðri við sjóvarmálan. Húsabáturin smíðaður í 1937, Ryggsbáturin smíðaður í 1952 og Kikjabáturin smíðaður í 1967. Eg ringdi til Jógvan Hans Hansen formann í Miðvágs róðrarfelag, sum er ein teirra, sum hevur umvælt og varðveitt Húsabátin. Eisini hitti eg Dánjal Joensen, sum slóðar til tess at varðveita gomlu søguligu bátarnar. Áhugavert, at fólk leggja orku í at varðveita gamlar bátar. Fyri meg er altíð dragandi og forkunnugt at síggja hesar bátar.Les meira…

Tankarnir hjá Ludvík við Stein gerast ongantíð veruleiki

Lúdvík við Stein nærmast og Jón Rosenblad umborð á Eysturoyingi. (Mynd Christopher)
Ludvík við Stein nærmast og Jón Rosenblad umborð á Eysturoyingi. (Mynd Christopher)

Í Sosialinum seinasta mikudag er drúgv samrøða við Ludvík við Stein, sum er kendur rógvari og viðmerkjari. Eisini var hann at hoyra í Rás 2. Tað, sum fall mær fyri bróstið, vóru serliga orðini, har Ludvík sigur, at tíðin er komin at gera skilnað millum bygdarstevnur og kappróður, tí hetta eru tvey ting, sum ikki nýtast at vera saman, og sum ber til at skylja sundur. Ludvík sigur eisini, at summi støð eru kanska ikki egnað at fyriskipa kappróður, og tað er stórur trupulleiki, at róðrarstøðini ikki eru tey somu hvørt ár.Les meira…

Føroyska bókin – Feðgar á ferð er av allar bestu skaldsøgum

Ketil og Kálvur á ferð. Kálvur altíð í hølinum á pápanum.
Ketil og Kálvur á ferð. Kálvur altíð í hølinum á pápanum.

Felagið Varðin gav í 1940 út skaldsøguna Feðgar á ferð skrivað av Heðin Brú, hvørs kristna navn er Hans Jacob Jacobsen føddur í Skálavík í 1901. Bókin snýr seg um føroyska samfelagið, sum broytist frá bóndasamfelegi til fiskuvinnusamfelag. Høvuðspersónarnir eru Ketil og Ketilskonan, sum ikki vilja sleppa gamla bóndasamfelagnum og yngsti sonurin heimføddi Kálvur. Við Kálvi kemur skemtið inn í skaldsøguna, og hetta saman við hugtakandi lýsingini av Ketli, ger rithøvundurin skaldsøguna til eina av bestu og vælumtóktu skaldsøgum okkara.Les meira…

Olja seyrar framvegis út í Havnará

Teir áttu at fingið burtur oljuna burtur oftari, sum er fangað í forðingunum. (Mynd Vagnur)
Teir áttu at fingið oljuna burtur oftari, sum er fangað í forðingunum. (Mynd Vagnur)

Ikki er vakurt at ganga fram við Havnará frá Sjónleikarhúsinum og niðan um skótahúsið. Oljaforðingar er lagdar í ánna, tí fyri vikum síðani vóru fólk varug við, at olja seyraði út í ánna. Menn frá brandstøðini funnu út av, at hol mátti vera á oljutanga har á leiðini, tí varð oljusperring løgd í ánna. Í ánni er nógv síl bæði stór og smá, og ikki er tespulig sjón at síggja sílini svimja beint undir oljuni. Ein dagin var onnur oljuforðingin slitnað, so olju lá um allan hylin.Les meira…

Eg hevði varhugan, at 8-mannafarið Miðvingur vann í Miðvági

Miðvingur avmyndaður eftir søguliga sigur, tí tað eru 56 ár liðin, síðani Miðvingur seinast vann í Miðvági. (Mynd Bjarti)
Miðvingur avmyndaður eftir søguligan sigur, tí sigst, at 56 ár eru liðin, síðani Miðvingur seinast vann í Miðvági. (Mynd Bjarti)

Eftir fjarðastevnu skrivaði eg, at Miðvingur gjørdist betri, sum róðrarárið leið, men tað vantaði tað allar seinasta. Báturin var frammi í oddinum í Vestmanna, men teir høvdu ikki orkuna í endaspurtinum. Tí var við spenningi, at eg leygardagin fylgdi júst Miðvingi á telduskíggjanum. Miðvingur var fremst langt inn, men eg bíðaði bara eftir, at Miðvingur fór at dragna, og at hinir bátarnir nærkaðust, sum teir eisini gjørdu. Kvívíkingur fekk ringan start og sýntist ikki at vera eins “upplagdur” sum í Vestmanna, og hetta gjørdi Miðvingur sær dælt av. Fýra 8-mannafar í 2014 og tríggir vinnarar higartil. Kvívíkingur, Knørrur og nú Miðvingur. Frálíkt.Les meira…